Koszy upadłości konsumenckiej

 

 

Upadłość konsumencka, tak jak każde postępowanie prowadzone przez sąd, wiąże się z koniecznością poniesienia ściśle określonych kosztów. Jaka jest ich wysokość i z czego one wynikają, wyjaśni niniejszy artykuł.

 

Na wstępie należy podkreślić, iż brak majątku nie jest przeszkodą do ogłoszenia upadłości konsumenckiej. Aby złożyć wniosek o jej ogłoszenie, nie trzeba osiągać żadnych dochodów, ani też legitymować się posiadaniem jakichkolwiek przedmiotów majątkowych. Nie stanowi to bowiem podstawy do oddalenia przez sąd takiego wniosku. 

 

Na koszty upadłości konsumenckiej składają się: opłata sądowa, wynagrodzenie pełnomocnika oraz należności powstałe w czasie prowadzenia postępowania już po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej, w tym wynagrodzenie syndyka.

 

Opłata sądowa 

 

Obowiązek uiszczenia opłaty sądowej spoczywa na podmiocie składającym wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej. W przypadku, gdy dotyczy on osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, a więc konsumenta, konieczne jest wniesienie tzw. opłaty podstawowej, której wysokość wynosi 30 zł ( art. 76a, w zw. z art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych – j.t. Dz. U. z 2020 r., poz. 755 z późn. zm. ).

 

Opłatę sądową można uiścić w jeden z czterech sposobów, a mianowicie:

1)     przelewem na rachunek bankowy dochodów budżetowych Sądu,

 

2)     w placówkach Poczty Polskiej S.A. na terenie całego kraju,

 

 

3)   za pośrednictwem platformy internetowej E-PŁATNOŚCI – udostępnianej przez Ministerstwo Sprawiedliwości,

 

4)   w formie znaków opłaty sądowej o odpowiedniej wartości zakupionych w sądowym punkcie kasowym.

 

 

Dowód uiszczenia opłaty sądowej powinien zostać dołączony do składanego w sądzie wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej. W razie uchybienia temu obowiązkowi zastosowanie będzie miał art. 126 (2) § 1 oraz art. 130 Kodeksu postępowania cywilnego, zgodnie z którymi -  sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata.

 

Wówczas przewodniczący wzywa stronę, pod rygorem zwrócenia pisma, do opłacenia go w terminie tygodniowym, pod rygorem zwrotu. Pismo zwrócone nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma procesowego do sądu.

 

Pamiętać trzeba, że w razie reprezentowania strony przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcę prawnego), sąd nie wzywa do opłacenia wniosku, lecz od razu zwraca pismo stronie. Jednakże w terminie tygodniowym od doręczenia zarządzenia w tym przedmiocie, strona może uiścić brakującą opłatę. Wówczas pismo wywołuje skutki od daty kiedy zostało pierwotnie wniesione.

 

Wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika procesowego

 

Jeśli strona reprezentowana jest przez profesjonalnego, a więc zawodowego pełnomocnika, będącego radcą prawnym lub adwokatem, spoczywa na niej również obowiązek zapłaty należnego mu wynagrodzenia. Jest ono uzależnione od jego doświadczenia, renomy Kancelarii oraz czasu trwania i stopnia skomplikowania postępowania upadłościowego. Liczyć się należy z wydatkiem rzędu kilku tysięcy złotych.

 

Koszty postępowania po ogłoszeniu upadłości

Wynagrodzenie syndyka

 

Po ogłoszeniu upadłości sąd powołuje syndyka oraz przyznaje mu zaliczkę na koszty postępowania, która, gdy majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na pokrycie kosztów postępowania albo w masie upadłości brak jest płynnych funduszów na ich pokrycie, jest  tymczasowo pokrywana przez Skarb Państwa.

 

Wynagrodzenie syndyka należy do kosztów ponoszonych w czasie postępowania prowadzonego już po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej i uregulowane jest w art. 491 (9) ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe ( j.t. Dz. U. z 2020 r., poz. 1228 z późn. zm. ).  

 

Zgodnie z w/w aktem prawnym - zależy ono od wysokości funduszów masy upadłości, stopnia zaspokojenia wierzycieli, nakładu jego pracy, zakresu czynności podjętych w postępowaniu, stopnia ich trudności oraz czas trwania postępowania.

 

Jego wysokość może wynosić od ¼ do dwukrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku w czwartym kwartale roku poprzedniego. Ponieważ według Obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 21 stycznia 2021 r. - za IV kwartał 2020 r. wyniosło ono 5655, 43 zł., wynagrodzenie syndyka kształtuje się w przedziale od 1. 413, 75 zł do 11. 310, 86 zł netto ( tym samym trzeba doliczyć kwotę podatku VAT).

W szczególnie uzasadnionych przypadkach sąd może ustalić wynagrodzenie syndyka w wysokości nawet do czterokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, co jednak ma miejsce bardzo rzadko. 

 

Koszty postępowania

 

Jeśli chodzi o pokrycie kosztów postępowania, to wyróżnić można w tym zakresie różne sytuacje, a mianowicie :

 

1)  umorzenie postępowania przez sąd – upadły obowiązany jest to dokonania jednorazowego zwrotu na rzecz Skarbu państwa kosztów postępowania, w tym wynagrodzenia syndyka,

 

2)  likwidacja majątku upadłego – w takim wypadku koszty postępowania upadłościowego pokrywane są w pierwszej kolejności z sum uzyskanych ze sprzedaży przez syndyka przedmiotów majątkowych,

 

3)  niewystarczający majątek upadłego i sporządzenie planu spłaty – w razie, gdy masa upadłości równa była 0 zł lub majątek upadłego nie wystarcza na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego, wówczas sąd ustala plan spłaty wierzycieli, do których należy też Skarb Państwa i przynależne mu koszty postępowania.

 

 

Zwolnienie od kosztów postępowania upadłościowego

 

W razie gdy upadłego nie stać na poniesienie kosztów postępowania upadłościowego, uprawniony jest on do złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Należy w odpowiedni uzasadnić na piśmie jego osnowę, a więc wskazać argumenty, które za nim przemawiają oraz dowody na ich poparcie, załączając jednocześnie oświadczenie o stanie majątkowym i dochodach. To ostatnie składa się na specjalnym formularzu, dostępnym na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości bądź w siedzibach sądów powszechnych.